مولکولارسیو مناسب دستگاه اکسیژن ساز معمولاً از نوع زئولیت 13X یا Oxygen Molecular Sieve است که برای جداسازی نیتروژن از هوا و افزایش غلظت اکسیژن به کار میرود. انتخاب صحیح نوع جاذب، اندازه ذرات و ظرفیت جذب، تأثیر مستقیمی بر خلوص اکسیژن، ظرفیت تولید و عملکرد پایدار دستگاه دارد.
بیشتر دستگاههای اکسیژن ساز با فناوری جذب نوسانی فشار یا PSA کار میکنند. در این فرآیند، هوای محیط ابتدا وارد کمپرسور و سیستم تصفیه میشود و سپس از بسترهای حاوی مولکولارسیو عبور میکند. جاذب موجود در بستر، نیتروژن و بخشی از گازهای موجود در هوا را در فشار مشخص جذب میکند و اجازه عبور بیشتری به اکسیژن میدهد.
پس از اشباع شدن بستر، فشار کاهش پیدا میکند تا نیتروژن جذبشده از مولکولارسیو جدا و بستر برای چرخه بعدی آماده شود. تکرار این چرخه در دو یا چند ستون جذب، امکان تولید مداوم اکسیژن با خلوص مناسب را فراهم میکند. به همین دلیل، کیفیت و سازگاری مولکولارسیو با طراحی دستگاه اهمیت بسیار زیادی دارد.
برای دستگاههای اکسیژن ساز، مولکولارسیو اکسیژن یا Oxygen Molecular Sieve که معمولاً بر پایه زئولیت 13X اصلاحشده تولید میشود، گزینه اصلی و تخصصی است. این نوع جاذب بهگونهای طراحی شده است که در شرایط کاری PSA، ظرفیت مناسبی برای جذب نیتروژن داشته باشد و امکان جداسازی مؤثر اکسیژن از هوای فشرده را فراهم کند.
در برخی دستگاههای پیشرفته و سامانههای صنعتی، از زئولیتهای نوع LiX یا Molecular Sieve مبتنی بر لیتیوم نیز استفاده میشود. این جاذبها معمولاً ظرفیت جذب و انتخابپذیری بالاتری نسبت به انواع معمولی دارند، اما انتخاب آنها باید بر اساس طراحی ستون، فشار کاری، دبی هوا، میزان رطوبت و مشخصات فنی سازنده دستگاه انجام شود.
زئولیت 13X دارای ساختار متخلخل و سطح فعال بالاست و میتواند مولکولهای نیتروژن، رطوبت و برخی ناخالصیهای موجود در جریان هوا را در شرایط مشخص جذب کند. تفاوت اندازه و رفتار مولکولهای گازی باعث میشود اکسیژن با محدودیت کمتری از بستر عبور کند و در خروجی، جریان غنیشده از اکسیژن تولید شود.
البته هر نوع زئولیت 13X برای دستگاه اکسیژن ساز مناسب نیست. محصول مورد استفاده باید از نظر ظرفیت جذب نیتروژن، سرعت انتقال جرم، مقاومت مکانیکی، میزان گردوغبار، رطوبت اولیه و قابلیت احیا در چرخه PSA با نیاز دستگاه مطابقت داشته باشد. به همین علت، استفاده از مولکولارسیو عمومی یا محصولی که مشخصات فنی آن مشخص نیست، میتواند باعث کاهش خلوص اکسیژن و افزایش مصرف انرژی شود.
مولکولارسیوهای 3A و 4A بیشتر برای خشکسازی گازها و مایعات، حذف رطوبت و برخی فرآیندهای جداسازی به کار میروند. مولکولارسیو 3A بهطور ویژه برای جذب آب طراحی شده و در کاربردهایی مانند خشکسازی گاز طبیعی، اتانول و حلالها مورد استفاده قرار میگیرد. مولکولارسیو 4A نیز در خشکسازی و تصفیه جریانهای مختلف صنعتی کاربرد گستردهای دارد.
با وجود شباهت ظاهری، این محصولات جایگزین مستقیم Oxygen Molecular Sieve در دستگاه اکسیژن ساز نیستند. عملکرد دستگاه PSA اکسیژن به جاذبی نیاز دارد که انتخابپذیری و ظرفیت مناسبی برای جذب نیتروژن داشته باشد؛ بنابراین استفاده از 3A یا 4A به جای جاذب تخصصی اکسیژن ممکن است عملکرد دستگاه را مختل کند و خلوص خروجی را کاهش دهد.
هنگام انتخاب مولکولارسیو برای دستگاه اکسیژن ساز، تنها توجه به نام محصول کافی نیست. مشخصات فنی جاذب باید با شرایط عملیاتی دستگاه هماهنگ باشد. برخی از مهمترین عوامل مؤثر در انتخاب عبارتاند از:
ظرفیت جذب نیتروژن، سرعت جذب و احیا، استحکام مکانیکی دانهها، اندازه و شکل ذرات، میزان گردوغبار، مقاومت در برابر خردشدگی، مقدار رطوبت اولیه و پایداری در چرخههای متوالی PSA از جمله شاخصهای مهم هستند. همچنین فشار جذب و احیا، دمای کاری و مدت زمان هر چرخه نیز باید در زمان انتخاب جاذب در نظر گرفته شود.
اندازه ذرات مولکولارسیو نیز اهمیت دارد. ذرات بیش از حد بزرگ میتوانند انتقال جرم را کاهش دهند و ذرات بسیار ریز ممکن است افت فشار و تولید گردوغبار را افزایش دهند. بنابراین انتخاب گرید مناسب باید بر اساس طراحی بستر جذب و توصیه سازنده دستگاه انجام شود.
کاهش خلوص اکسیژن خروجی، افزایش زمان رسیدن دستگاه به غلظت مطلوب، بالا رفتن مصرف انرژی و کاهش ظرفیت تولید میتواند از نشانههای نامناسب بودن یا فرسوده شدن مولکولارسیو باشد. ورود رطوبت و روغن به بستر، عملکرد نادرست شیرها، خرابی کمپرسور و احیای ناقص نیز میتوانند عمر جاذب را کاهش دهند.
تغییر رنگ، خردشدگی دانهها، افزایش گردوغبار و افت محسوس عملکرد بستر از دیگر مواردی هستند که باید بررسی شوند. با این حال، پیش از تعویض مولکولارسیو بهتر است کل سیستم شامل فیلترها، کمپرسور، شیرهای کنترلی، سنسور اکسیژن و مسیرهای ورود رطوبت توسط کارشناس بررسی شود.
کربن مولکولارسیو یا Carbon Molecular Sieve که با نام CMS شناخته میشود، عمدتاً برای تولید نیتروژن از هوا در فرآیندهای PSA به کار میرود. این جاذب با جذب ترجیحی اکسیژن، امکان تولید جریان غنی از نیتروژن را فراهم میکند؛ بنابراین کاربرد آن با Oxygen Molecular Sieve در دستگاههای تولید اکسیژن متفاوت است.
به همین دلیل، CMS انتخاب معمول برای دستگاه اکسیژن ساز نیست و نباید بدون بررسی طراحی سیستم بهعنوان جایگزین زئولیت اکسیژن استفاده شود. نوع جاذب باید بر اساس گاز هدف، فرآیند PSA و مشخصات فنی تجهیزات تعیین شود.
مولکولارسیو باید در بستهبندی کاملاً آببندیشده و به دور از رطوبت نگهداری شود. تماس طولانیمدت با هوای محیط میتواند ظرفیت جذب جاذب را کاهش دهد. هنگام شارژ بستر نیز باید از ورود گردوغبار، روغن، آب و ذرات خارجی به ستون جلوگیری شود.
مقدار مصرف مولکولارسیو به حجم بستر، ظرفیت دستگاه، نوع ستون و طراحی داخلی تجهیزات بستگی دارد. تراکم و نحوه پر کردن بستر نیز باید بهدرستی انجام شود تا از ایجاد کانال عبور گاز، افت فشار غیرعادی و کاهش تماس جریان هوا با جاذب جلوگیری شود.
گروه بازرگانی مفید از سال ۱۳۹۵ در زمینه تأمین، واردات و صادرات مولکولارسیو و جاذبهای صنعتی فعالیت میکند. این مجموعه، Oxygen Molecular Sieve و زئولیتهای مورد استفاده در سیستمهای تولید اکسیژن را متناسب با مشخصات فنی دستگاه و شرایط فرآیند تأمین مینماید.
سبد محصولات گروه بازرگانی مفید شامل Molecular Sieve 3A، Molecular Sieve 4A، Molecular Sieve 13X، Oxygen Molecular Sieve، Carbon Molecular Sieve، آلومینای فعال و کربن فعال است. انتخاب محصول مناسب بر اساس نوع کاربرد، گاز هدف، ظرفیت دستگاه و شرایط عملیاتی انجام میشود.
برای دریافت مشاوره فنی، بررسی مشخصات دستگاه اکسیژن ساز و استعلام موجودی و شرایط تأمین مولکولارسیو، میتوانید با گروه بازرگانی مفید تماس بگیرید: 09120697642 و 02128420163
انتخاب مولکولارسیو مناسب دستگاه اکسیژن ساز به نوع فرآیند PSA، ظرفیت تولید، فشار کاری و طراحی بستر جذب بستگی دارد. Oxygen Molecular Sieve و زئولیت 13X تخصصی، گزینههای رایج برای این کاربرد هستند؛ اما گرید نهایی باید بر اساس مشخصات فنی دستگاه انتخاب شود. گروه بازرگانی مفید آماده تأمین انواع مولکولارسیو و جاذبهای صنعتی برای صنایع نفت و گاز، پتروشیمی، فولاد، مس، تولید گازهای صنعتی و سیستمهای تولید اکسیژن است. برای دریافت اطلاعات بیشتر با شماره 09120697642 یا 02128420163 تماس بگیرید.
پشتیبان هوشمند بازرگانی مفید
آنلاین
